ไหว้เจ้า 9 ศาล ต้อนรับ เทศกาลกินเจ

          สมุทรสาครจังหวัดเล็กๆ ไม่ไกลจากกรุงเทพฯ ได้ชื่อว่า เป็นดินแดนแห่งศาลเจ้าก็ว่าได้ ผลพวงมาจากการประกอบอาชีพประมง ล่องเรือหาปลาไปในท้องทะเลเสี่ยงไม่ใช่น้อย การขอพรจากสิ่งศักดิ์สิทธิ์จากศาลเจ้า ช่วยสร้างขวัญและกำลังใจให้ลูกน้ำเค็มได้ ซึ่งส่วนใหญ่ชาวประมงในยุคบุกเบิกของที่นี่มีเชื้อสายจีนอยู่แล้ว จึงนิยมสร้างศาลเจ้า

          มูลเหตุของการสร้างศาลเจ้านั้นมีหลายประการด้วยกันได้แก่ สร้างเป็นที่พึ่งทางใจ สร้างตามความเชื่อและประเพณีสืบต่อกันมาแต่โบราณ สร้างเพื่อเป็นศาลเจ้าประจำตระกูล สร้างตามความนิยม สร้างเพื่อแก้บน สร้างเพื่อการค้า และสร้างด้วยความศรัทธาในความศักดิ์สิทธิ์

          เทศกาลกินเจปีนี้ในช่วงเดือน 9 รวมระยะเวลา 9 วัน 9 คืน ตัวเลขมงคล โอกาสนี้การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานสมุทรสงคราม ดูแลพื้นที่จังหวัดสมุทรสาคร นครปฐม จัดกิจกรรมไหว้เจ้า 9 ศาลขึ้นเป็นปีที่ 2 ซึ่งแต่ละศาลเจ้าอยู่ไม่ไกลจากกันมาก ตั้งอยู่ในต.มหาชัย และต.ท่าฉลอม

          ศาลเจ้าแต่ละแห่งของที่นี่ศักดิ์สิทธิ์และงดงามตามสถาปัตยกรรมจีน อภิวัฒน์ ทับทิมโต ผู้ช่วยผู้อำนวยการ  ททท. สำนักงานสมุทรสงคราม อาสาเป็นไกด์จำเป็นพาทัวร์ศาลเจ้า เริ่มต้นที่โรงเจมูลนิธิการกุศลสมุทรสาคร อยู่เยื้องกับสภ.อ.เมือง เดิมทีพื้นที่นี้เป็นโรงเรียนจีน ในยุคสมัยที่รัฐบาลมีกฎหมายบังคับให้ทุกแห่งเปิดสอนเพียงภาษาไทยเท่านั้น โรงเรียนแห่งนี้จึงปิดตัวลง ต่อมาจึงบูรณะจัดสร้างเป็นศาลเจ้าโดยนำเงินบริจาคจากพิธีล้างป่าช้ามาจัดสร้าง ทุกปีเมื่อถึงเทศกาลกินเจชาวไทยเชื้อสายจีนฝั่งมหาชัยจะมาร่วมถือศีลกินเจยังศาลเจ้าแห่งนี้

          ศาลเจ้าถัดมาคือ ศาลเจ้าแม่กวนอิมพันมือ ศาลแห่งนี้มีอายุเก่าแก่ถึง 20 ปี เมื่ออดีตเป็นเพียงศาลเจ้าไม้ ต่อมาในปี 2548 ได้มีการสร้างศาลเจ้าขึ้นมาใหม่ เนื่องจากศาลเก่าชำรุด หลังสร้างเสร็จได้อัญเชิญเจ้าแม่กวนอิมพันมือสร้างจากไม้มาประดิษฐาน การออกแบบศาลเจ้าแห่งนี้สวยงามมีเพดานสูงจากไม้แกะสลักภาพวาด จำลองให้เป็นสวรรค์ 9 ชั้น

          ศาลเจ้าแห่งที่ 3 ศาลเจ้าปุนกงในคลองมหาชัย ศาลนี้สร้างขึ้นจากผู้ประกอบอาชีพประมงโดยแท้ อยู่ริมคลองเป็นที่จอดเรือหาปลา ก่อนออกหาปลาเจ้าของเรือจะแวะขอพรขอโชคลาภจากศาลแห่งนี้ ศาลแห่งนี้มีอายุยาวนานถึง 30 ปี มีการจัดงานฉลองปีละ 3 ครั้งในเดือนกุมภาพันธ์ สิงหาคม และพฤศจิกายนของทุกปี

          ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองสมุทรสาคร ต.มหาชัย เป็นศาลเจ้าสุดท้ายในมหาชัย ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองเป็นแผ่นไม้รูปแกะสลัก ขนาดสูงประมาณ 1 เมตร เรียกขานกันว่า เทพเจ้าจอมเมือง เป็นรูปเทวดาหัตถ์ขวาประทานพร หัตถ์ซ้ายถือพระขรรค์ ตามคำบอกเล่าเทพเจ้าจอมเมืองเป็นไม้ลอยน้ำมา ชาวบ้านนำขึ้นประดิษฐาน ในปี 2460 ได้ทำอาคารทรงไทยเล็กครอบไว้ จากนั้นในปี 2525 จึงสร้างเก๋งจีนครอบไว้เป็นที่สักการบูชาของชาวประมง นิยมขอพรคุ้มครองให้ปลอดภัยและร่ำรวย

          จากมหาชัยมุ่งหน้าสู่ท่าฉลอม มาถึงท่าฉลอมเริ่มจากอุทยานพระโพธิสัตว์กวนอิม สร้างเมื่อปี 2539 ในวโรกาสในหลวงทรงครองราชย์ครบ 50 ปี จุดเด่นอยู่ตรงเจ้าแม่กวนอิมสูง 9.98 เมตร ประทับอยู่บนดอกบัวมีภูเขาจำลองพระหัตถ์ขวาเทน้ำ

          สักการะพระโพธิสัตว์กวนอิมมุ่งหน้าสู่เขตเทศบาล ตำบลท่าฉลอม ข้อมูลทางประวัติศาสตร์บันทึกไว้ว่า ท่าฉลอมคือ เทศบาลแห่งแรกของประเทศไทย อีกทั้งยังมีศาลเจ้าสำคัญหลายแห่ง ได้แก่ ศาลเจ้ากวนอู ก่อสร้างมานานนับร้อยปี ชาวจีนเชื่อว่า เทพเจ้ากวนอูเป็นเทพเจ้าแห่งความซื่อสัตย์ คนที่ทำมาค้าขายจะมาขอพรให้มีเครดิต และทำมาค้าขึ้น ซึ่งแต่ละวันจะมีผู้คนไปกราบสักการะสม่ำเสมอ

          โรงเจเชียงเอียงตั้ว ก่อสร้างเมื่อใดไม่มีหลักฐานบันทึกไว้ สันนิษฐานว่า ชาวจีนที่อพยพมาถึงฝั่งท่าฉลอมเมื่อมารวมตัวกันก็มีสถานที่พบปะชุมนุม ต่อมาจึงจัดสร้างเป็นศาลเจ้าและโรงเจในปัจจุบัน จากเดิมเป็นเพียงโรงเจเล็กๆ แต่เมื่อการทำมาหากินเจริญก้าวหน้า จึงปรับปรุงศาลเจ้าให้ดีขึ้นอย่างที่เห็น

          ศาลเจ้าแม่จุ๋ยบ๋วยเนี้ย หรือศาลเจ้าแม่ทับทิม ชื่อเสียงเรื่องขอพรของที่นี่คือ การบนบานขอลูก พิธีกรรมของศาลเจ้าแห่งนี้คือ พิธีลุยไฟ ไม่ได้จัดขึ้นประจำทุกปี จะทำเฉพาะร่างทรงทำนายทายทักว่าจะเกิดเหตุร้ายขึ้น

          ศาลสุดท้ายในท่าฉลอมคือ ศาลเจ้าปุนเถ้ากง ท่าฉลอม ศาลแห่งนี้สร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ.2382 เดิมทีเป็นศาลไม้กระดาน หลังคามุงจาก จากนั้นเมื่อปีพ.ศ. 2456 ได้มีการบูรณะศาลใหม่ โดยใช้เสาไม้ ขื่อแปเป็นไม้ระแนง ไม้สักทอง มุงหลังคากระเบื้อง ผนังก่ออิฐถือปูน

          อิ่มบุญสบายใจกับการไหว้ศาลเจ้า 9 แห่ง ในเส้นทางพระราม 2 มุ่งหน้าตรงไปอีกไม่ไกล ตรงไปยังสมุทรสงคราม ลัดเลาะไปยังพื้นที่ของ อบต. คลองโคน พื้นที่ป่าชายเลนที่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงปลูกตั้งแต่ปี 2540-2547 ปัจจุบันมีหน่วยงานภาคเอกชน นักเรียนนักศึกษาร่วมแรงร่วมใจ ร่วมปลูกป่าเพิ่มเติมจำนวนมาก วิธีการปลูกป่าชายเลนของที่นี่ใช้กระดานเลนแทนการเดินลุยเลนลึกเหลวเข้าไป

          ท้องทะเลคลองโคนเป็นแหล่งเลี้ยงหอยแครง หอยแมลงภู่ หอยนางรม ชาวบ้านจะสร้างกระเตงไม้ไผ่หลังคามุงจากอยู่กลางทะเล เพื่อไว้เป็นที่พักเฝ้าดูฟาร์มหอย เมื่อมีนักท่องเที่ยวเข้ามา ที่นี่เปลี่ยนเป็นภัตตาคารลอยน้ำ มื้อกลางวันของคณะที่มาปลูกป่าชายเลน จบด้วยการจองกระเตงหอยเป็นที่ทานกลางวัน โดยตระเตรียมอาหารกันมาเอง เมนูโปรดคือ ปลาทูแม่กลอง ของแท้ต้องหน้างอคอหัก หอยแครง หอยแมลงภู่สดๆ จากทะเล

          อิ่มท้องกับอาหารพื้นบ้าน ได้เวลาผจญภัยในทะเลจริงๆ เสียที วิธีการปลูกป่าชายเลนโดยการนั่งกระดานเลนไม่ต้องออกแรงให้เหนื่อย มีชาวบ้านช่วยพากระดานเลนไปถึงแนวปลูกป่า หรือใครอยากลองหัดใช้เท้าถีบกระดานเลนบ้างก็สนุกไปอีกแบบ เนื้อตัวอาจเลอะเทอะจากโคลนบ้าง ก็ปล่อยไป มาถึงฝั่งมีที่อาบน้ำอาบท่ากลับบ้านด้วยความสุขพร้อมกับประสบการณ์เต็มแปล้

ขอขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบจาก